1. Εισαγωγή και Πλαίσιο
Ο παρών Κώδικας Δεοντολογίας βασίζεται στις αρχές που θέτει η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή (ΔΟΕ) για την εξάλειψη της βίας και της παρενόχλησης στον αθλητισμό. Αναγνωρίζει ότι η «μη ατυχηματική βία» (non-accidental violence) μπορεί να λάβει πολλές μορφές και δεσμεύει όλα τα μέλη της ΕΟΠ να προάγουν μια κουλτούρα σεβασμού.
2. Ορισμοί Μορφών Βίας (Βάσει ΔΟΕ)
Στο πλαίσιο της Πυγμαχίας, οι παρακάτω συμπεριφορές απαγορεύονται αυστηρά:
- Σωματική Κακοποίηση: Κάθε σκόπιμη σωματική βλάβη εκτός των κανονισμών του αγώνα (π.χ. χτυπήματα εκτός γύρου, εξαναγκασμός αθλητή να αγωνιστεί τραυματισμένος, τιμωρητική σωματική άσκηση).
- Ψυχολογική Κακοποίηση: Συμπεριφορές που βλάπτουν την αυτοεκτίμηση και την ψυχική υγεία (π.χ. δημόσιος εξευτελισμός για την απόδοση, λεκτική επίθεση για το σωματικό βάρος, απομόνωση).
- Σεξουαλική Παρενόχληση/Κακοποίηση: Κάθε ανεπιθύμητη συμπεριφορά σεξουαλικής φύσης, συμπεριλαμβανομένου του “Grooming” (διαδικασία προσεταιρισμού/χειραγώγησης αθλητή για σεξουαλικούς σκοπούς).
- Παραμέληση (Neglect): Αποτυχία παροχής της απαραίτητης φροντίδας (π.χ. στέρηση νερού/τροφής για επίτευξη βάρους, αδιαφορία για ιατρικές οδηγίες).
3. Κώδικας Συμπεριφοράς για Προπονητές
Ο προπονητής πυγμαχίας κατέχει θέση εξουσίας και εμπιστοσύνης. Οφείλει να:
Επιτρεπτές / Ενδεδειγμένες Συμπεριφορές:
- Σωματική Επαφή: Να περιορίζεται αποκλειστικά σε ό,τι είναι απαραίτητο για την εκμάθηση τεχνικής (π.χ. διόρθωση στάσης σώματος, χρήση στόχων/pads) και πάντα με τη συγκατάθεση του αθλητή και με σεβασμό.
- Διαχείριση Βάρους: Να καθοδηγεί τους αθλητές σε υγιείς μεθόδους διατήρησης βάρους. Η χρήση επικίνδυνων μεθόδων αφυδάτωσης (sauna suits, στέρηση υγρών) σε ανηλίκους θεωρείται μορφή σωματικής κακοποίησης/παραμέλησης.
- Matching (Ζευγάρωμα): Να διασφαλίζει ότι στο sparring οι αθλητές ταιριάζουν σε κιλά, εμπειρία και ηλικία, ώστε να αποφεύγονται τραυματισμοί και εκφοβισμός.
Απαγορευμένες Συμπεριφορές:
- Η άσκηση πίεσης σε αθλητή να συνεχίσει να μάχεται ενώ έχει δεχτεί χτύπημα που προκαλεί ζάλη ή διάσειση.
- Η δημιουργία σχέσεων αποκλειστικότητας που απομονώνουν τον αθλητή από την οικογένειά του (σημάδι grooming).
- Σεξουαλικές σχέσεις με αθλητές κάτω των 18 ετών (απαγορεύεται αυστηρά) ή εκμετάλλευση της θέσης ισχύος με ενήλικες αθλητές.
4. Κώδικας Συμπεριφοράς για Αθλητές
Οι αθλητές της ΕΟΠ οφείλουν να:
- Σέβονται τους συναθλητές τους. Το “trash talking” ή ο ψυχολογικός εκφοβισμός (bullying) εκτός του πλαισίου του αγώνα δεν είναι αποδεκτά.
- Αναφέρουν άμεσα στον Υπεύθυνο Ακεραιότητας αν βιώσουν ή αντιληφθούν περιστατικό παρενόχλησης σε συναθλητή τους.
- Σέβονται την σωματική ακεραιότητα του αντιπάλου. Χτυπήματα μετά το “STOP” του διαιτητή θεωρούνται σοβαρή παραβίαση δεοντολογίας.
5. Κώδικας Συμπεριφοράς για Διαιτητές και Κριτές
Ο ρόλος του διαιτητή είναι πρωτίστως η προστασία της υγείας του πυγμάχου.
- Προτεραιότητα Ασφάλειας: Οφείλουν να διακόπτουν τον αγώνα (RSC) άμεσα όταν ένας αθλητής δεν είναι σε θέση να υπερασπιστεί τον εαυτό του, ανεξάρτητα από τη σημαντικότητα του αγώνα.
- Αμεροληψία: Απαγορεύεται κάθε είδους συναλλαγή ή οικειότητα που θέτει σε αμφισβήτηση την ακεραιότητα του αποτελέσματος.
- Σεβασμός: Δεν επιτρέπεται η υποτιμητική συμπεριφορά ή τα σχόλια προς τους αθλητές κατά τη διάρκεια του ελέγχου (check) ή του αγώνα.
6. Κώδικας Συμπεριφοράς για Ιατρικό Προσωπικό & Γωνίες (Cornermen)
- Οι “δευτεραγωνιστές” (seconds) έχουν ηθική υποχρέωση να ρίξουν την πετσέτα και να αποσύρουν τον αθλητή τους αν κρίνουν ότι κινδυνεύει η μακροπρόθεσμη υγεία του.
- Το ιατρικό προσωπικό έχει τον τελικό λόγο για τη συμμετοχή ή συνέχιση ενός αθλητή στον αγώνα. Καμία πίεση από προπονητές ή παράγοντες δεν γίνεται αποδεκτή.
7. Κώδικας Συμπεριφοράς για Γονείς/Κηδεμόνες
- Να μην πιέζουν το παιδί για αποτελέσματα εις βάρος της σωματικής ή ψυχικής του υγείας.
- Να μην παρεμβαίνουν στο έργο του προπονητή κατά την ώρα της προπόνησης ή του αγώνα φωνάζοντας οδηγίες που μπορεί να θέσουν τον αθλητή σε κίνδυνο.
- Να μην προβαίνουν σε λεκτική βία προς διαιτητές, αντίπαλους αθλητές ή άλλους γονείς.
8. Παραβιάσεις και Συνέπειες
Κάθε παρέκκλιση από τον παρόντα Κώδικα θεωρείται πειθαρχικό παράπτωμα. Η ΕΟΠ, μέσω της Πειθαρχικής Επιτροπής, δύναται να επιβάλλει:
- Έγγραφη επίπληξη.
- Αναστολή ιδιότητας (αθλητή, προπονητή, διαιτητή).
- Οριστική διαγραφή από τα μητρώα της Ομοσπονδίας.
- Καταγγελία στις αρμόδιες δικαστικές αρχές (για ποινικά αδικήματα).
Δέσμευση Υπογραφής: Όλοι οι κάτοχοι δελτίου αθλητή, άδειας προπονητή και πιστοποίησης διαιτητή υποχρεούνται να ενυπογράφουν ότι έλαβαν γνώση και αποδέχονται τον παρόντα Κώδικα.